- Details
Ed en Willem?
Bevers zijn slimme, arbeidzame klustypes. Dat wéét je gewoon als je de titel van dit verslag ziet. Ik wil dit cliché uit de Fabeltjeskrant niet verder uitdiepen, maar die associatie schoot wel door mijn hoofd toen ik Willy de Koning zo bevlogen over deze machtig interessante knagers hoorde spreken.
Na de herintroductie in de 90-er jaren alweer, hebben deze ondernemende rakkers zich over grote delen van Nederland verspreid. Ze kwamen 200 jaar geleden voor in veel plasdrasgebieden, maar door intensieve jacht om hun pelzen waren er in het begin van de twintigste eeuw nog maar zo’n 1200 bevers in heel Eurazië. Een wilde schatting, want hoe kwam men aan Europese cijfers uit die tijd? In 1826 werd bij Zalk de laatste bever geschoten. In 1988 is het dier opnieuw uitgezet in de Biesbosch, de Gelderse Poort en de Oostvaardersplassen. Momenteel gaat het eigenlijk té goed met de bever, vooral in Limburg.
foto: Willy de Koning
De Europese bever (Castor fiber) is het grootste knaagdier in Europa, met een kop-romp lengte van 70 tot 100 centimeter. Het dier wordt tussen de 8 tot 12 jaar oud, met een maximum van maar liefst 35 jaar. Zijn opvallende voortanden hebben een laagje stevig oranje glazuur waarmee ze vrijwel alle houtachtige gewassen kunnen doorbeitelen. De bever heeft forse impact op het landschap met het bouwen van dammen, graven van holen en loop- en glijsporen in de waterkant. Bevers voeden zich vooral met boomschors, bladeren van bomen zoals berken, populieren en wilgen, bessen, gras, riet, plantenwortels en zacht hout. Vis? Nooit, broer bever is overtuigd vegetarier.
Dankzij de dichte vacht dringt er geen water door tot op de huid. Door zwemvliezen aan de achterpoten en de platte geschubde staart kunnen ze uitstekend zwemmen. De ‘duimen’ aan de voorpoten maken dat ze takken kunnen vastpakken.
Overdag slapen ze in hun burcht. Die bestaat uit een hol onder de waterlijn, met een gang die boven het grondwaterpeil uitkomt. Als de oever relatief laag en zanderig is, stort het dak van het hol geregeld in en wordt daarna het gat met takken en modder afgedekt. Als de burcht zich in een stromende watergang bevindt, bouwen bevers vaak een dam om een grotere waterdiepte te maken.
- Details
Op een prachtige maandagmiddag in mei hebben we een jonge Oehoe kunnen ringen. Het nest werd een poos geleden ontdekt door Gerard van Beesten! Ik sta er versteld van hoe Gerard steeds weer nesten weet te ontdekken van hele speciale soorten roofvogels!
Oehoes nestelen bijvoorbeeld op richels van bergen maar die hebben wij hier niet in Nederland. We hebben wel steengroeves in Limburg en voor zover ik weet zijn de Oehoes daar ooit begonnen met broeden in ons land. De eerste vestiging van de Oehoe in Nederland was in 1997. Ondertussen tref je de nesten nu ook wel aan in bossen waar ze vaak oude nesten van roofvogels bezetten. Oehoes kunnen namelijk zelf geen nest maken.
Oehoe jong close-up
Het werd een lange rit naar het nest toe: eerst met de auto en later lopend, maar Gerard wist ons vlekkeloos door het oerwoud te gidsen. We hadden na een poosje al geen idee meer hoe we ooit terug moesten komen maar gelukkig hadden we Gerard…………. anders waren we nu nog aan het zwerven door de jungle van Ommen……….
Het werd een historische middag want dit was de eerste oehoe geringd door ringer Jan Vrijlink in mei 2024. Het bleef ook bij één want meer jongen waren er niet. Klimmer Wim Koldewee moest eerst 16 meter klimmen voor hij het jong kon bereiken. Maar zoals we van Wim gewend zijn zit hij voor we het weten 16 meter hoger….
Jan Vrijlink met de Oehoe
Een jonge Oehoe heeft 30 procent kans om zijn eerste jaar te overleven. Marters en vossen die het nest plunderen vormen het grootste gevaar. Volwassen oehoes worden eigenlijk alleen door steenarenden aangevallen. Maar een oehoe die in de vrije natuur leeft kan 27 jaar oud worden! En daar gaan we voor!
Gerard van Beesten met de Oehoe
Verslag en fotografie Ella Roelfs-Rijzebol
- Details
De Vogelwerkgroep houdt zich binnen de grenzen van de gemeente Ommen bezig met:
- Beschermen van vogels en hun leefgebied in ons werkgebied.
- Beheren en controleren van nestkastjes voor kleine zangvogels.
- Plaatsen, controleren en onderhouden van nestkasten voor uilen en torenvalken.
- Inventariseren van de nesten van de Raaf, Oehoe en roofvogels.
- Ringen en verzamelen van biometrische gegevens van uilen, roofvogels en raven.
- Tellen van de watervogels op de Overijsselse Vecht in het gedeelte vanaf de stuw in Diffelen tot aan de stuw in Vilsteren en op de Beneden Regge.
- Inventariseren van de Grote Gele Kwikstaart en IJsvogel op de Beneden Regge.
- Tellen van de Grote Zilverreiger op de slaapplaats.
- Monitoren van de nesten van de Ooievaar.
- Tellen van overwinterende Ooievaars in januari.
- Inventariseren van de territoria van de Nachtzwaluw.
- Inventariseren van de scholeksters op het dak in de bebouwde kom van Ommen.
- Inventariseren van broedvogels in de Ommermars, Varsen en Leusemermaten.
- Doorgeven van de gegevens aan Sovon, het Overijssel Landschap en Stork.
- Verzamelen van waarnemingen van bijzondere vogels in ons werkgebied.
- Het mee beheren van de oeverzwaluwwand in Hancate.
- Het mee beheren van de Vogelkijkhut in het Junnerkoeland.
- Plaatsen van informatie op de website en in het verenigingsblad.
- Deelnemen aan het jaarlijkse steenuilen- en kerkuilenoverleg.
- Meewerken aan activiteiten van Landschap Overijssel, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en Vogelbescherming.
- Details
Ook in 2023 werden er weer veel vogels geringd door Han Bouman en Jan Vrijlink, beide gecertificeerd ringer, tevens lid van Vogelwerkgroep N&M de Vechtstreek, waarvan Han coördinator is.
De nestkasten in onze omgeving worden gecontroleerd door steeds dezelfde vrijwilligers van de Vogelwerkgroep. De reden hiervan is dat uilen erg gevoelig zijn voor verstoring in de ei-fase. De eigenaars van de kasten controleren de kasten op hun terrein daarom niet maar laten dit over aan de vaste controleurs. Deze geven het moment waarop er geringd kan worden door aan de ringer.
Opvallend was dat er veel grote nesten waren dit jaar. Aangezien de jongen er ook allemaal goed gevoed uitzagen kunnen we vaststellen dat hun voedselsituatie optimaal is geweest. Omdat het een zachte winter was waren er veel veldmuizen: belangrijk voedsel voor veel uilen- en roofvogelsoorten.
Uiteraard kwamen we ook dit jaar weer voor verrassingen te staan! Zo waren we in Dalfsen om daar een paar bosuilen te ringen. Er zouden 2 uilskuikens zijn die geringd zouden kunnen worden. Helaas bleek het nest leeg……….. Omdat de uilskuikens een week eerder nog veel dons hadden ( er was toen een foto gemaakt van de jongen ) gingen we er voorzichtig vanuit dat het nest onderhevig was gewest aan predatie. Vooral voor de eigenaar van het nest heel zuur, mede omdat hij speciaal voor de ringsessie naar huis was gekomen vanuit zijn vakantiehuisje aan het Lauwersmeer. Een paar dagen later kreeg ik bericht van eigenaar Rob Lengkeek van de kast, dat we het gelukkig toch mis hadden gehad! Een paar dagen later werd Rob namelijk gewekt door een enorm geritsel bij dakpannen en dakgoot. Daarbij ging de sensor van de buitenlamp aan en dus wilde hij weten wat er aan de hand was.
Toen zag hij het: één van de takkelingen zat in een hoekje op zijn balkon!
Hij was uiteraard heel blij en wij met hem toen we dit hoorden. Veertien dagen later zagen zijn echtgenote en hij beide uilskuikens in een grote eik vlakbij hun huis. Ze genieten nu van de bosuilen en hun geluiden in- en rondom hun tuin.
Nog een leuke verrassing hadden we bij De Leiding in Witharen waar Willem Havinga en Feike Hoogland de nestkasten controleren. We hadden al 5 prachtige grote, goed in de veren zittende kerkuilen geringd toen ik de laatste kerkuil uit het “uilentransportzakje” haalde. Wat bleek: deze uil had al een ring en bleek de vader van de prachtige, vliegklare uilen te zijn! Zo leuk want zoiets maak je zelden of nooit mee: een volwassen kerkuil die tegelijk met zijn uilskuikens in het zakje beland. Mieke Bouman heeft het nummer van de ring van deze volwassen kerkuil genoteerd, Han gaat uitzoeken waar deze uil oorspronkelijk is geringd. Wij zijn heel benieuwd.
Verslag: Han Bouman en Ella Roelfs-Rijzebol
Fotografie: Rob Lengkeek
- Details
Op 27, 28 en 29 januari kunt u weer tuinvogels tellen tijdens de Nationale Tuinvogeltelling van Vogelbescherming. Meedoen is simpel. Tel een half uurtje de vogels in de tuin of op het balkon en meld de resultaten op Tuinvogeltelling.nl.
Boomklever
Je hoeft geen volleerd vogelaar te zijn. De webapp Mijntuinvogeltelling.nl is een handige hulp bij het herkennen van de vogels. Via een foto of een vragenlijst helpt de app je de soorten op naam te brengen. Ook kun je met deze app de telling meteen doorgeven tijdens het telweekend.
Meer info:
- Details
Steun de petitie 'Geen bollengif in Ommens drinkwater'. (De petitie staat niet meer open en is verlopen en daarom van de website verwijderd.)
De gemeente Ommen wil in de beschermde waterwingebieden bij Witharen en Hammerflier een experiment met bollenteelt toestaan. Die teelt is daar nu verboden wegens de risico’s voor de drinkwatervoorziening.
Nut en noodzaak van het experiment zijn niet aangetoond. De organisatie van bollentelers KAVB en drinkwaterbedrijf Vitens zeggen dat de proef veilig is. Dat is echter niet waar. De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) en de koepel van drinkwater-bedrijven Vewin waarschuwden vorig jaar dat meer gedaan moet worden om verontreiniging van grondwater te voorkomen. Bij een kwart van alle bronnen voor drinkwater werden nu al bestrijdingsmiddelen aangetroffen in concentraties die de norm overschrijden of daar vlak onder zitten. En de Europese voedsel-veiligheidsautoriteit (EFSA) waarschuwt, op basis van wetenschappelijk onderzoek, dat deze middelen een gevaar vormen voor onze biodiversiteit en voedselvoorziening.
In de bollenteelt en vooral bij de teelt van lelies, wordt veel meer gif gebruikt dan in de normale akkerbouw. Onderzoek van het RIVM naar blootstelling van omwonenden aan gewasbescherming heeft aangetoond dat tot 250 meter afstand van de bollenvelden (en soms verder) restanten van gif worden aangetroffen in huizen, tuinen en zelfs in luiers van baby’s. Internationaal onderzoek toont aan dat blootstelling aan pesticiden de kans verhoogt op parkinson en dementie. Ook neemt de kans toe dat kinderen worden geboren met afwijkingen zoals autisme.
De gemeente Ommen wil dat Vitens en de KAVB zelf gaan controleren of bollentelers zich houden aan de toegestane bestrijdingsmiddelen. Dat is hetzelfde als de slager vragen zijn eigen vlees te keuren.
Wij hebben een petitie opgesteld en willen deze aanbieden aan de gemeenteraad van Ommen.
Klik hier om deze petitie actief te ondersteunen.
(De petitie staat niet meer open en is verlopen en daarom van de website verwijderd.)
- Details
Johan Poffers heeft een impressie gemaakt van de vogelkundige waarden van de Vecht. Hij toont watervogels en trekvogels die gebruik maken van de Vecht.
Klik op onderstaande afbeelding om de automatische presentatie te bekijken.
- Details
Afgelopen vrijdag 3 december, was het Nationale Vrijwilligersdag in Ommen. Als vertegenwoordigers van alle vrijwilligers binnen onze vereniging, werden Hein Kuijper en Arend Spijker verrast met de ‘groene’ vrijwilligersprijs, die werd uitgereikt in de gemeente Ommen.
De prijs werd overhandigd door het provinciale statenlid Luuk Folkerts (provincie Overijssel) en Leander Broere (Natuur en Milieu Overijssel).
Er werden mooie woorden gesproken over onze brede, groene activiteiten, ook werd met waardering het prachtige ‘groene’ project, de Ommermars genoemd. Ondanks dat dit project een burgerinitiatief is, die min of meer los staat van onze vereniging, is het wel geïnitieerd en gestimuleerd door veel vrijwilligers van de vereniging Natuur & Milieu de Vechtstreek.
Onze vereniging werd ook geprezen door haar gevarieerde aanbod (voor jong en oud), die gericht is op bescherming van natuur, landschap en milieu in het algemeen. Maar die zich ook bezig houdt met inventarisatie van planten, insecten en vlinders, vogels en zoogdieren.
Een oorkonde, cadeaubonnen en een prachtige appelboom mochten we in ontvangst nemen. De (Ster)appelboom staat symbool voor: ‘de groene vrijwilligers die de sterren zijn van onze samenleving’. De appelboom zal een mooi plekje krijgen in de Ommermars.
Als vereniging voor Natuur & Milieu de Vechtstreek zijn we erg blij met de mooie waardering voor onze vrijwilligers en natuuractiviteiten. Lijkt het je ook leuk om ons te komen helpen? Informeer dan eens naar de mogelijkheden.
- Details
Opening gemist? De opening van de vlindertuin op 8 september jl. is nu ook als korte film terug te zien.
- Details
Ook in 2021 heeft de Oehoe “Het Vechtdal” weer gevonden om daar een locatie uit te zoeken om te broeden. Het is en blijft een prachtige waarneming van een hele bijzondere roofvogel. Deze majestueuze vogel heeft maar liefst een spanwijdte van 160 – 188 cm. Een mannelijke oehoe weegt zo’n 1,5 kilo tot wel 2.8 kg maar de vrouwtjes zijn nog forser en zwaarder: zij kunnen een gewicht bereiken tot 4.2 kilo.
Het vrouwtje broedt alleen en kleedt het nest nauwelijks aan met dons. Het mannetje speelt vooral de eerste weken een hele belangrijke rol omdat hij het vrouwtje in die periode van voedsel voorziet. De Oehoe gaat meestal op jacht naar voedsel tijdens de schemering. Zodra er jongen zijn wordt er vaker gevlogen om de Oehoe kuikens van voldoende voedsel te voorzien.
Omdat een Oehoe erg gevoelig is voor verstoring is het van groot belang dat rust is gegarandeerd rondom het nest. De Oehoe is afhankelijk van grote, aaneengesloten natuurgebieden. Degene die het nest in de gaten houden zijn steeds dezelfde mensen. Zij controleren een paar keer tijdens de broedperiode en blijven op zeer grote afstand van het nest. Zij vertrekken zodra ze hebben gezien wat van belang is voor het ringen, dat is uiteraard de grootte van de jongen, zodat deze op tijd kunnen worden geringd. Het is vanzelfsprekend dat de ringer, in dit geval Han Bouman, er op tijd bij moet zijn. Dat wil zeggen niet te vroeg en niet te laat. 
Oehoekuiken